Masaż w ciąży – kiedy jest bezpieczny i jakie daje korzyści?

W czasie ciąży ciało kobiety przechodzi szereg zmian, aby dostosować się do rozwoju płodu i porodu. To może prowadzić do dyskomfortu w formie napięcia mięśni, bólu pleców, obrzęku nóg i zmęczenia. Doskonałym sposobem na poprawę jakości życia i samopoczucia w tym okresie jest masaż prenatalny. Dowiedz się, jakie daje korzyści i kiedy jego wykonywanie w ciąży jest bezpieczne.

Czy warto iść na masaż w ciąży?

W trakcie ciąży większość kobiet doświadcza różnorodnych dolegliwości związanych z układem ruchu, które może złagodzić dobrze wykonany masaż. Znaczny przyrost masy ciała, szczególnie w okolicy brzucha, rozszerzanie się miednicy oraz wynikające z tego zmiany w postawie ciała często prowadzą do bólu miejscowego, promieniującego lub do drętwienia kończyn. Dobry masaż pomaga złagodzić napięcia oraz bóle mięśni karku, pleców, kręgosłupa i kończyn dolnych¹.

Dodatkowo w tym okresie wiele kobiet zmaga się z problemami skórnymi, zwłaszcza zwiększonym napięciem skóry i w konsekwencji pękaniem włókien kolagenowych oraz powstawaniem rozstępów. Masaż miejscowy tkanek pomaga zmniejszyć ich widoczność m.in. poprzez poprawę elastyczności skóry i tkanki podskórnej¹.

Czytaj również „Joga w ciąży – działanie, zalety i przeciwwskazania„

Jakie korzyści przynosi masaż dla kobiet w ciąży?

Odpowiednio wykonany masaż może przynieść przyszłej mamie jeszcze więcej korzyści, w tym:^1,2

• ograniczenie obrzęków;
• wzmocnienie siły mięśni;
• poprawę postawy ciała;
• usprawnienie krążenia krwi i limfy;
• przyspieszenie metabolizmu oraz wspomaganie usuwania zbędnych produktów przemiany materii;
• obniżenie ciśnienia tętniczego;
• zmniejszenie bólów oraz zawrotów głowy;
• redukcję stresu, relaks i odprężenie oraz ułatwienie zasypiania;
• zmniejszenie prawdopodobieństwa wystąpienia depresji poporodowej;
• ograniczenie ryzyka przedwczesnego porodu, niedojrzałości oraz niskiej masy urodzeniowej dziecka.

Kiedy masaż w ciąży jest bezpieczny, a kiedy go unikać?

Masaż w ciąży jest bezpieczny, jeśli nie istnieją przeciwwskazania do jego wykonywania. Zawsze przed udaniem się na zabieg warto skonsultować się z lekarzem prowadzącym, który oceni, czy pacjentka może bez przeszkód z niego korzystać¹.

Masażu prenatalnego nie należy wykonywać m.in.:^1,2

• w pierwszym trymestrze ciąży, zwłaszcza w pierwszym i drugim miesiącu od poczęcia;
• w ostatnim miesiącu ciąży;
• w stanach zagrażających prawidłowemu przebiegowi ciąży, np. gdy jest ryzyko poronienia lub porodu przedwczesnego;
• w przypadku krwawień lub plamień z dróg rodnych;
• przy nadciśnieniu tętniczym;
• przy cukrzycy i stanie przedrzucawkowym;
• przy chorobach układu krążenia, w tym zakrzepicy żył głębokich;
• gdy pacjentka ma mdłości, wymioty lub biegunkę;
• w trakcie infekcji, stanów gorączkowych lub ostrych stanów zapalnych;
• przy wadach rozwojowych płodu;
• przy chorobach skóry w miejscu zabiegu;
• u chorych na nowotwór;
• przy silnych bólach brzucha o nieustalonej przyczynie;
• przy opuchliznach niewiadomego pochodzenia;
• w chorobach nerek np. kamicy nerkowej;
• przy zapaleniu trzustki;
• przy skręcie lub uwięźnięciu macicy.

Jakie są zasady bezpiecznego wykonywania masażu w okresie ciąży?

Przy masażu prenatalnym ważne jest, aby wykonywał go wykwalifikowany fizjoterapeuta lub masażysta, który rozumie specyfikę ciąży i wie, co odpowiednie jest dla kobiet w tym okresie. Zabieg wymaga znajomości zmian fizjologicznych zachodzących w organizmie ciężarnej oraz umiejętności dostosowania technik do jej stanu¹.

Masaż w ciąży przeważnie ma charakter relaksacyjny. Jest wykonywany delikatnie, powoli, skupia się na głaskaniu lub lekkim rozcieraniu. Rzadziej wykorzystuje się technikę ugniatania. Podczas masażu rezygnuje się z oklepywania oraz mocnego ucisku³. Powinien odbywać się w spokojnym otoczeniu, w przyjemnej temperaturze, bo kobieta w ciąży powinna czuć się komfortowo pod każdym względem.

Istotnym elementem bezpieczeństwa masażu prenatalnego jest właściwe ułożenie ciała kobiety. Najczęściej stosuje się pozycję boczną na lewym boku lub półleżącą. Unika się leżenia na brzuchu oraz długotrwałego na plecach, szczególnie w zaawansowanej ciąży, ze względu na ryzyko ucisku na powiększoną macicę i naczynia krwionośne².

Co i jak można masować w ciąży?

Bezpieczny masaż w ciąży koncentruje się na takich obszarach i technikach jak np:²

• obszar grzbietu – głaskanie, rozcieranie i zwijanie;
• powłoki jamy brzusznej – głaskanie i delikatne rozcieranie;
• pośladki – głaskanie, rozcieranie i ugniatanie;
• twarzoczaszka, kończyny górne i dolne – masaż klasyczny.

Może mieć również inne formy, m.in.:³

• masaż aromaterapeutyczny karku, grzbietu, pośladków, kończyn, dłoni i stóp;
• masaż gorącymi kamieniami twarzy, karku, grzbietu, stóp, pośladków, rąk i nóg;
• masaż bańską chińską kończyn, ramion i grzbietu;
• masaż wibracyjny stóp i dłoni.

Przy odpowiednio dobranej technice i braku przeciwwskazań, masaż prenatalny jest dla przyszłej mamy cennym uzupełnieniem dbania o swoje zdrowie fizyczne i dobre samopoczucie w czasie ciąży.

Czytaj również „Jakie ćwiczenia w ciąży są bezpieczne dla mamy i dziecka?„