Jak obliczyć termin porodu?

Określenie terminu porodu pozwala zaplanować wizyty i poszczególne badania, wybrać z wyprzedzeniem szpital i przygotować się do przywitania na świecie nowego człowieka. Jeśli zastanawiasz się, w którym tygodniu ciąży jesteś i jak obliczyć datę porodu, poznaj dostępne metody na określenie wieku ciąży. Choć ciąża trwa zwykle około dziewięciu miesięcy, jej dokładna długość i przybliżona data […]

Choć ciąża trwa zwykle około dziewięciu miesięcy, jej dokładna długość i przybliżona data rozwiązania mogą się różnić w zależności od wielu czynników – m.in. długości cyklu menstruacyjnego czy tempa rozwoju płodu. Współczesna medycyna korzysta z różnych metod – od klasycznych, znanych od ponad wieku metod obliczania terminu porodu, po nowoczesne techniki ultrasonograficzne.

Ile trwa ciąża?

Średni czas trwania ciąży u kobiet wynosi około 266 dni od momentu zapłodnienia, czyli od owulacji do porodu. Obliczenia rozpoczyna się od pierwszego dnia ostatniej miesiączki, dlatego przyjmuje się, że ciąża trwa 280 dni, czyli 40 tygodni.

Nie u każdej jednak kobiety owulacja pojawia się w 14. dniu cyklu – moment uwolnienia komórki jajowej może wystąpić wcześniej lub później. Dlatego faktyczny czas trwania ciąży może wynosić od 271 do 291 dni. Oznacza to, że u jednej kobiety poród może nastąpić po 38 tygodniach, a u innej po 42 tygodniach – i obie te sytuacje mogą być fizjologiczne¹.

Czas trwania ciąży zależy też od tempa rozwoju płodu

Najnowsze badania pokazują, że płody dojrzewają w różnym tempie – jedne szybciej, inne wolniej. Dlatego współcześnie odchodzi się od sztywnego określania jednej daty porodu. Różnice między najszybciej a najwolniej dojrzewającymi ciążami mogą wynosić nawet 6 tygodni¹.

Z tego powodu termin porodu traktuje się raczej jako orientacyjny przedział, a nie konkretną datę.

Reguła Naegelego – podstawowa metoda obliczania wieku ciąży i terminu porodu

Najbardziej znaną i nadal stosowaną metodą obliczania wieku ciąży i terminu porodu jest reguła Naegelego. To metoda znana od XIX wieku, ale wciąż chętnie stosowana – zarówno przez lekarzy, jak i same przyszłe mamy. Bazuje ona na założeniu, że cykl miesiączkowy trwa 28 dni, a owulacja występuje w jego połowie¹.

Jak obliczyć termin porodu za pomocą kalkulatora ciąży?

Aby obliczyć termin porodu, można wykorzystać dostępny w internecie kalkulator ciąży lub samodzielnie dokonać wyliczeń. Należy uwzględnić datę pierwszego dnia ostatniej miesiączki (OM), dodać do niej 7 dni, następnie odjąć 3 miesiące i dodać 1 rok. Brzmi skomplikowanie, ale w rzeczywistości jest to bardzo proste¹. Oto przykład:

Jeśli ostatnia miesiączka rozpoczęła się 5 listopada 2025 roku, obliczenia wyglądają następująco:

5.11.2025 + 7 dni = 12.11.2025;
12.11.2025 – 3 miesiące = ~ 12.08.2025 r;
Dodaj 1 rok = 12.08.2026 r.

Ponieważ sierpień ma 31 dni, a nie 30, należy odjąć 1 dzień, by uwzględnić różnicę długości miesięcy. Przybliżony termin porodu to zatem 11 sierpnia 2026 r.

Jak obliczyć termin porodu przy cyklach trwających dłużej lub krócej niż 28 dni?

Wyznaczanie terminu porodu według Reguły Naegelego zakłada 28-dniowy cykl, ale jeśli Twój jest innej długości, by ustalić termin porodu, możesz w prosty sposób wprowadzić poprawkę¹:

dla cyklu dłuższego (np. 32 dni) dodaj różnicę – w tym przypadku +4 dni,
dla cyklu krótszego (np. 25 dni) odejmij różnicę – czyli –3 dni.

W ten sposób można uzyskać bardziej indywidualny i precyzyjny wynik.

Jak obliczyć termin porodu od dnia zapłodnienia?

Jednym z precyzyjniejszych sposobów, niż ustalanie terminu narodzin dziecka na podstawie ostatniej miesiączki, jest uwzględnienie informacji związanych z momentem zapłodnienia lub owulacji. Jeśli znana jest dokładna data owulacji (np. potwierdzona w badaniu USG), dzień współżycia, inseminacji wewnątrzmacicznej lub transferu zarodka po zapłodnieniu in vitro, termin porodu można obliczyć, dodając 266 dni (czyli 38 tygodni) do daty zapłodnienia. Takie wyliczenie daje bardzo wiarygodny wynik, szczególnie w przypadku kobiet monitorujących cykl lub leczonych z powodu niepłodności².

Badanie USG – najlepszy sposób, by dokładnie obliczyć termin porodu

Badanie ultrasonograficzne ma szczególne znaczenie u kobiet z nieregularnymi cyklami miesiączkowymi, u których matematyczne obliczenia mogą się nie sprawdzić2. USG pozwala bardzo dokładnie określić, jak długo trwa ciąża i kiedy można spodziewać się porodu.

Badanie wykonywane między 10. a 12. tygodniem ciąży to szczególny moment, ponieważ płód ma już wyraźnie ukształtowaną głowę, tułów i kończyny. Pozwala to na dokładne pomiary jego długości. Najważniejszym z nich jest pomiar ciemieniowo-siedzeniowy (CRL – crown-rump length), czyli odległość od czubka głowy do końca tułowia. Ten parametr uznaje się za najdokładniejszy sposób określenia wieku ciążowego w pierwszym trymestrze. Różnica między rzeczywistym a wyliczonym wiekiem ciąży rzadko przekracza kilka dni.

Dane z pomiaru CRL są następnie wprowadzane do specjalnego programu komputerowego, który porównuje je z normami opracowanymi na podstawie tysięcy wcześniejszych obserwacji. Na tej podstawie system automatycznie wylicza przewidywany termin porodu (TP – termin porodu według USG)¹.

Badanie USG po 20. tygodniu ciąży

W miarę upływu ciąży dokładność USG w określaniu terminu porodu stopniowo maleje. Dzieje się tak, ponieważ wraz z rozwojem dziecka coraz większe znaczenie mają indywidualne różnice w tempie wzrostu płodu. Po 20. tygodniu ciąży USG służy więc raczej do oceny, czy rozwój dziecka przebiega prawidłowo, niż do precyzyjnego ustalania daty rozwiązania. W kolejnych trymestrach lekarz może wykonywać pomiary takich parametrów jak¹:

obwód główki (HC) i brzucha (AC),
długość kości udowej (FL),
masa płodu (szacowana na podstawie kilku wymiarów anatomicznych).

Dzięki tym danym można określić, czy płód rośnie proporcjonalnie do wieku ciąży, a także wychwycić ewentualne opóźnienia wzrastania lub cechy makrosomii (czyli zbyt dużej masy ciała dziecka).

Sposoby na obliczenie terminu porodu u kobiet w zaawansowanej ciąży

W sytuacji, gdy kobieta trafia do lekarza dopiero w zaawansowanej ciąży i nie zna daty ostatniej miesiączki ani zapłodnienia, można ustalić orientacyjny wiek ciąży i termin porodu na podstawie objawów klinicznych. Jednym z nich jest moment, w którym ciężarna zaczyna odczuwać pierwsze ruchy dziecka – zazwyczaj w okolicach 19.-20. tygodnia u kobiet rodzących po raz pierwszy oraz 17.-18. tygodnia u wieloródek.

Pomocnym wskaźnikiem jest także wysokość dna macicy, czyli najwyższego punktu macicy, mierzonego od spojenia łonowego. Wartość ta zmienia się wraz z rozwojem ciąży i może stanowić orientacyjny wyznacznik jej zaawansowania.

Trzeba jednak pamiętać, że są to wartości orientacyjne, które mogą się różnić w zależności od budowy ciała kobiety, liczby płodów, ilości wód płodowych czy obecności zmian w obrębie macicy.

Najczęściej zadawane pytania

1. Jakie objawy sygnalizują początek ciąży?

Początek ciąży mogą sygnalizować takie objawy jak poranne nudności, tkliwość i powiększenie piersi, częstsze oddawanie moczu, uczucie zmęczenia, senność, zawroty głowy czy zmiany apetytu. Są to jednak objawy przypuszczalne, które mogą, ale nie muszą oznaczać ciąży³.

2. Jak potwierdzić, czy doszło do zapłodnienia?

Aby potwierdzić ciążę, możesz wykonać test ciążowy, który wykrywa obecność hormonu ß-hCG. Testy dostępne w aptece zwykle polegają na ocenie próbki moczu. Możesz także wykonać oznaczenie stężenia tego hormonu we krwi w warunkach laboratoryjnych. Najpewniejszym jednak sposobem jest badanie USG wykonywane w gabinecie ginekologa³.

Źródła

1. Naworska B., Stawicka K., Kotlarz B., Poród siłami i drogami natury, „Poród. Przebieg, zasady prowadzenia i kompetencje położnicze. Podręcznik dla studentów kierunków medycznych”, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach 2015, pp. 57–96.

2. Barczyński B., Jak ustalić wiek dziecka i termin porodu?, Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/pacjent/ciaza/przebiegciazy/61966,jak-ustalic-wiek-dziecka-i-termin-porodu

3. Barczyński B., Jak rozpoznać ciążę?, Medycyna Praktyczna: https://www.mp.pl/pacjent/ciaza/poczecie/61883,jak-rozpoznac-ciaze [Dostęp online: 05.11.2025]